Pada 28 Mac 2009, sebanyak 88 buah negara telah melibatkan diri dalam menjayakan satu usaha peringkat sejagat, kempen Earth Hour. Kempen ini menjadikan simbol menutup lampu selama satu jam bagi mengatasi masalah perubahan iklim.

Selain itu, pelbagai institusi dan organisasi di Malaysia turut menyertai inisiatif ini. Menurut laporan, seramai 6 juta rakyat Malaysia telah terlibat dalam kempen ini. Ini dibuktikan lagi dengan kenyataan Tenaga Nasional Berhad bahawa dalam tempoh tersebut, penggunaan tenaga elektrik telah berkurangan sebanyak 550 megawatt elektrik. Ini bersamaan dengan 14 juta lampu fluorescent yang menggunakan 40 watt.

Namun begitu, kempen EARTH Hour pada tahun agak suram berbanding pada tahun lepas. Adakah anda menyedari bahawa EARTH HOUR pada tahun ini jatuh pada 27 Mac, iaitu anda patut menutup lampu selama sejam?

EARTH HOUR bukan hanya membawa maksud bagi simbolik menutup lampu selama sejam dalam setahun itu sahaja. Ia sebenarnya satu langkah untuk menyedarkan orang ramai tentang isu perubahan iklim dan kesannya ke atas manusia. Oleh itu, manusia perlu melakukan perubahan gaya hidup untuk mengurangkan kesan tersebut.

Pada bulan Oktober 2009, Kerajaan Maldives telah mengadakan mesyuarat kabinat di dalam laut bagi menunjukkan bahawa mereka memberikan perhatian terhadap kesan pemanasan global di atas negara mereka. Tahap air laut yang kian meningkat akan menyebabkan negara tersebut tidak lagi sesuai untuk didiami.

Satu lagi laporan mengatakan bahawa ais di kutub utara akan cair dalam tempoh 10 hingga 20 tahun. Apabila ini berlaku, ia akan mengakibatkan  banjir yang memberikan kesan kepada satu perempat penduduk dunia.

Keadaan yang berlaku ini merupakan satu petanda bahawa pemanasan global dan perubahan iklim semakin membawa kesan yang besar terhadap manusia dan bumi.

Pemanasan global bukan sesuatu yang mustahil untuk ditangani. Cara untuk mengatasinya telah sedia ada di dalam pasaran. Ia bukan sesuatu yang baru atau sesuatu yang susah untuk dijalankan.

Kerajaan Malaysia telah mengambil beberapa langkah yang baik, iaitu menggantikan semua lampu pijar yang digunakan pada masa ini dengan lampu yang cekap tenaga pada tahun 2014.

Walau bagaimanapun, peranan ini juga perlu dilakukan oleh rakyat dan sektor perusahaan bagi mengurangkan pelepasan karbon. Sebagai sebahagian daripada anggota masyarakat dan juga pengguna, anda boleh memainkan peranan yang lebih penting. Anda boleh bertukar kepada produk yang cekap tenaga, mengurangkan penggunaan beg plastik dan bekas polistrena, menggunakan perkhidmatan pengangkutan awam, dan mengamalkan penggunaan berhemat.

Generasi pada masa ini beranggapan bahawa golongan generasi akan datang  lebih bernasib baik kerana mereka dapat menikmati kemudahan dan keselesaan yang dibawa oleh kemodenan teknologi dan sains. Namun begitu, sebenarnya mereka ini perlu memikul cabaran yang lebih besar pada masa depan, umpamanya masalah pemanasan global yang perlu mereka hadapi disebabkan oleh aktiviti manusia pada masa ini yang tidak bertanggungjawab.

Bertindaklah sekarang demi bumi kita, demi masyarakat kita, demi anak-anak kita dan demi diri kita sendiri. Berubahlah untuk menghentikan perubahan iklim.

Yu Kin Len
Pusat Penyelidikan dan Sumber Pengguna (CRRC)
26 Mac 2010

Laporan Pembangunan Manusia bagi tahun 2007/2008 menyatakan bahawa Malaysia mempunyai syer sebanyak 0.6% dalam jumlah pelepasan gas karbon dioksida (CO2) dunia pada 2004. Jumlah pelepasan CO2 pada 1990 adalah 55 juta tan, manakala pada tahun 2004 pula sebanyak 177 juta tan pada 2004. Berlaku peningkatan sebanyak 221% dalam tempoh tersebut.

Piarapakaran S., Setiausaha Agung Persatuan Penguna Air dan Tenaga Malaysia (WECAM) berkata “Berdasarkan kepada laporan Agensi Tenaga Antarabangsa pula, peningkatan pelepasan CO2 dari 1990 hingga 2001 adalah 143.4 peratus.

Jumlah ini kelihatan jauh lebih kecil berbanding Laporan Pembangunan Manusia. Namur begitu, jumlah penduduk yang bertambah merupakan faktor utama yang mempengaruhi perubahan ini kerana pelepasan per kapita dipengaruhi oleh jumlah penduduk.”

Peningkatan projek-projek pembangunan turut meningkatkan pembebasan CO2 negara. Bagaimana untuk menggalakkan industri mengurangkan pembebasan CO2?

Ujar beliau, “Pemberian insentif ekonomi oleh kerajaan kepada industri-industri merupakan langkah yang boleh dipertimbangkan. Ini membolehkan industri-industri ini melabur dalam teknologi yang dapat mengurangkan pembebasan CO2.”

Tambah beliau lagi, “Industri-industri di Malaysia masih jauh ketinggalan dalam Penilaian Kitar Hayat atau di kenali sebagai Life Cycle Assessment (LCA) yang membantu mengurangkan kesan kepada alam sekitar. LCA dijalankan kepada keseluruhan pihak-pihak yang terlibat, iaitu daripada pembekal-pembekal bahan mentah, industri-industri pemprosesan dan pembuatan serta pengguna. Ini membantu semua pihak memainkan peranan dalam mengurangkan impak kepada alam sekitar.”

Beliau berkata, “Pelabelan barangan mesra alam, dan pengiktirafan terhadap industri-industri yang bersungguh-sungguh dalam mengurangkan pelepasan gas CO2 akan mengorak langkah ke arah ekonomi yang sihat. Masa sudahpun tiba kepada industri-industri di Malaysia untuk beralih kepada “Pembuatan Hijau (Green Production)”. Sekiranya industri-industri ini ingin memasuki pasaran eksport, LCA akan membantu mereka untuk memasuki pasaran Eropah dan Amerika Syarikat. Beberapa negara Asia seperti Jepun dan Korea Selatan telahpun menjalankan LCA dan merupakan pakar dalam bidang ini.”

Beliau juga menasihatkan pengguna domestik. Menurut beliau, “Pengguna domestik juga menjadi penyebab kepada pencemaran udara dan pelepasan CO2 yang tinggi. Walaupun kita mengunakan bahan api alternative, namun ia masih membebaskan CO2. Jika sistem jalan raya tidak diperbaiki, negara kita akan mengalami masalah kesesakan lalu lintas yang lebih teruk pada masa hadapan. Ini akan membazirkan bahan api serta meningkatkan pembebasan CO2. Oleh itu pengangkutan awam serta infrastrukturnya juga patut dibangunkan untuk mengurangkan pelepasan CO2.”

“Kerjasama daripada semua pihak adalah penting dalam menyelesaikan isu ini,” tambah beliau lagi

Piarapakaran Subramaniam
Persatuan Pengguna Tenaga dan Air Malaysia (WECAM)

Pada tahun 2009, Sime Darby telah membuat pengumuman bahawa syarikat tersebut akan menjalankan projek air bawah tanah untuk menyelesaikan krisis air yang berlaku di Pulau Labuan.

Datuk Marimuthu Nadason, Presiden Gabungan Persatuan-persatuan Pengguna Malaysia (FOMCA) berkata, “Projek air bawah tanah yang lestari berdasarkan kepada nilai ‘aliran masuk’ iaitu kaedah pengisian air bawah tanah secara semula jadi. Sebarang penggunaan melebihi nilai ini diklasifikasikan sebagai perlombongan air.

Tidak terdapat aktiviti perlombangan air yang lestari atau mesra alam pada masa ini di seluruh dunia. Keadaan ini menyebabkan Labuan mengalami kemarau kerana tidak mempunyai aliran masuk untuk mengekalkan aras air bawah tanah.”

Ahli gabungan FOMCA, tambah beliau lagi, iaitu Persatuan Pengguna Air dan Tenaga Malaysia (WECAM) telah mengkaji isu ini dan mempersoalkan tentang kelulusan projek ini kepada beberapa agensi kerajaan. Berdasarkan maklum balas yang diterima daripada agensi-agensi berkenaan, didapati projek ini dilaksanakan atas dasar kecemasan.

Datuk N. Marimuthu selanjutnya berkata, “Sime Darby tidak boleh membuat pengumuman berbentuk projek yang membawa pulangan kewangan. Projek ini dianugerahkan di bawah Majlis Keselamatan Negara untuk mengurangkan kesengsaraan rakyat, bukannya untuk memperkukuhkan kedudukan Sime Darby dalam projek air bawah tanah.

Keduanya, dua lubang (atau ‘borehole’) telah digali di bawah projek ini, tetapi masalah krisis air masih berterusan. Adakah ini penyelesaian yang dimaksudkan? Mengapa duit rakyat dibazirkan disebabkan satu projek yang tidak berfungsi?

“Pihak kami juga telah memberikan cadangan seperti loji pengenyah garam (desalination) yang bergerak sebagai salah satu penyelesaian. Loji seperti ini telah diadakan di India sebagai  sumber bekalan air kepada kawasan yang dilanda krisis air.”

Menteri Tenaga, Teknologi Hijau dan Air, Datuk Peter Chin Fah Kui pernah membuat kenyataan, yang lebih bersifat lestari dan merupakan salah satu  penyelesaian kepada masalah bekalan air di Labuan, iaitu melakukan proses kitar semula air sisa kumbahan untuk kegunaan industri. Ini merupakan satu langkah yang bijak, ujar Datuk Marimuthu lagi.

Beliau berkata, “Langkah seperti ini sewajarnya diijalankan apabila berlakunya  krisis air. Ini bukannya suatu tindakan yang baru. Singapura sendiri telah menggunakan sumber ini untuk diproses sebagai air minuman.

“Di Sydney, Australia,  terdapat dua jenis paip air, iaitu satu untuk kegunaan minuman dan makanan, manakala satu lagi untuk kegunaan bukan minuman dan makanan yang dibekalkan daripada air kumbahan yang dikitar semula. FOMCA lebih mengesyorkan usaha seperti ini setelah melihat kegagalan Sime Darby dalam  menyelesaikan krisis air ini.”

Datuk N. Marimuthu juga berharap kerajaan lebih memberikan tumpuan dalam pengurusan air yang sebenar melalui pengurusan air di permukaan. Hal  ini juga telah disuarakan oleh Timbalan Perdana Menteri Malaysia semasa merasmikan sambutan Hari Air Sedunia 2010 di Muar, Johor.

Keputusan untuk meluluskan sesuatu projek mestilah berdasarkan kepada keupayaan dan hasil yang ketara. Hentikan pembaziran duit rakyat dan memberikan tumpuan pada penyelesaian kejuruteraan yang sebenar.

Sekarang siapa yang memastikan bahawa Sime Darby akan bertanggungjawab terhadap kegagalan ini?

Datuk Marimuthu Nadason,
Presiden Gabungan Persatuan-persatuan Pengguna Malaysia (FOMCA)

Air yang bersih dapat memastikan aktiviti seharian dijalankan dengan sempurna. Namun begitu, pengguna sering diselubungi dengan pelbagai masalah bekalan air seperti kualiti yang kurang memuaskan dan kebocoran yang sering berlaku.

Cik Syarina Mohd Yusof, Pengurus Forum Air Malaysia berkata, “Pengguna perlu faham bahawa air yang dibekalkan ke rumah-rumah telah diuji terlebih dahulu oleh Kementerian Kesihatan Malaysia. Ini bagi memastikan ia telah mencapai standard yang ditetapkan.”

Walau bagaimanapun, terdapat banyak faktor yang menyebabkan kualiti air yang dibekalkan di rumah terjejas. Antaranya disebabkan oleh sistem perpaipan dalaman di rumah seperti telah berkarat kerana besi paip bergalvani yang telah lama usianya. Kealpaan dalam melakukan penyelenggaraan tangki secara berkala juga salah satu daripada penyebab kepada masalah kualiti air yang kurang ini. Sistem perpaipan dalaman yang dimaksudkan adalah sistem perpaipan selepas meter air. Ia merupakan tanggungjawab pemilik premis untuk menyelenggarakannya.” jelas Syarina.

Syarina menambah, ”Sekiranya berlaku kebocoran air pula sebelum meter air, ia merupakan tanggungjawab syarikat pembekal air untuk membaikinya. Manakala pengguna perlu menanggung kos pembaikan jika kebocoran berlaku selepas meter air. Justeru, pengguna dinasihatkan supaya melakukan pemantauan sendiri terhadap sistem perpaipan dalaman rumah mereka.”

”Sebagai pengguna”, nasihat Syarina, ”kita perlu mengetahui peranan atau tanggungjawab yang perlu dilakukan terhadap sistem perpaipan dalaman untuk memastikan bekalan air yang diperoleh adalah berterusan, selamat dan juga berkualiti.”

Syarina Mohd Yusof
Forum Air Malaysia
7 April 2010

Penduduk Bandar Warisan Taiping baru-baru ini dikejutkan dengan berita tentang pembinaan Kilang Peleburan Magnesium (Magnesium Smelter Plant) di Medan Raya Kamunting, Taiping, Perak. Malah, menurut penduduk-penduduk di sekitar, kilang ini dikatakan hampir siap dibina pada Mac 2010.

Medan Raya Kamunting ini dikelilingi oleh beberapa buah penempatan seperti Taman Saujana, Taman Saujana Permai, Taman Panglima, Taman Yayasan, Taman Palma dan Kampung Rahmat. Malahan, Pusat Latihan Teknologi Tinggi (ADTEC) yang menempatkan seramai lebih daripada 200 orang pelajar turut berada di kawasan berhampiran kilang tersebut.

Kilang ini akan menggunakan proses haba yang dikenali sebagai Proses Pidgeon yang dicipta di Kanada pada tahun 1940-an. Bahan mentah utama yang digunakan dikenali sebagai Dolomite.

Bahan ini dilombong di sekitar kawasan Sungai Siput, Perak. Dolomite akan melalui proses calcine, dan kemudian akan ditukar menjadi ‘mahkota’ Magnesium asli melalui proses penurunan.

Semasa proses penurunan, ferosilikon dan tenaga haba banyak digunakan untuk menghasilkan ‘mahkota’ Magnesium. ‘Mahkota’ Magnesium ini akan dilebur dan dibentuk menjadi jongkong-jongkong, yang kebanyakannya akan dieksport ke luar negara, untuk memenuhi permintaan magnesium global yang semakin meningkat.

Perusahaan Magnesium merupakan industri yang memerlukan banyak tenaga, sama ada dalam bentuk tenaga haba atau elektrik. Justeru, ia akan memberikan kesan yang signifikan kepada alam sekitar

Dalam satu kajian yang dilakukan oleh Persatuan Pengguna Air dan Tenaga Malaysia (WECAM), proses Pidgeon memerlukan lebih kurang 5.2 meter padu gas asli yang dibakar untuk membekalkan tenaga haba yang hanya menghasilkan 1 kilogram jongkong magnesium.

Apabila kilang ini beroperasi dengan kapasiti penuh dengan pengeluaran 83 tan jongkong setiap hari, ia akan membakar 431 ribu meter padu gas asli setiap hari untuk membekalkan haba.

Bagi menghasilkan satu kilogram jongkong magnesium, sebanyak 562 megajoule tenaga digunakan. Oleh itu, dalam tempoh sebulan, kilang di Kamunting Raya ini akan menggunakan 652 Terajoule tenaga.

Kebanyakan saintis dan jurutera bersetuju bahawa proses Pidgeon adalah proses yang paling tidak lestari, kerana ia memberi impak yang sangat besar ke arah penyusutan bahan api yang tidak boleh diperbaharui, di samping tahap kecekapan yang sangat rendah.

Jelas bahawa pembinaan kilang yang menggunakan proses tersebut tidak melambangkan pengurusan sumber yang lestari. Kilang ini menggunakan terlalu banyak bahan api dan haba.

Kesan kilang ini terhadap kawasan di persekitarannya perlu dikaji dengan mendalam. Kajian Impak Alam Sekitar Terperinci (Detailed Environment Impact Assessment) perlu dijalankan sebagai satu langkah untuk menjangka, mengurangkan dan mengelakkan impak-impak yang tidak diingini terhadap rakyat di Taiping.

Ahmad Faiz Abdul Razak
Jurutera Eksekutif, WECAM
7 April 2010